Της Θοδώρας Απότα
Στο Σοχό όπου και να σταθείς, ο τόπος αναβλύζει παράδοση. Μια παράδοση, που είναι συνυφασμένη με το καρναβάλι και τους πρωταγωνιστές του, τους κουδουνοφόρους «Μέριου». Αν είστε από τη Θεσσαλονίκη ή τις γύρω περιοχές και δεν έχετε πάει μια βόλτα εν μέσω καρναβαλικής περιόδου στο Σοχό, σίγουρα χάνετε. Λίγα χιλιόμετρα από την πόλη και απολύτως προσβάσιμος αλλά και τόσο ξεχωριστός προορισμός, θα σας κάνει να αναρωτηθείτε γιατί δεν είχατε πάει νωρίτερα.
Το πρόγραμμα όλης της Αποκριάς και ειδικά του τριημέρου της Καθαράς Δευτέρας είναι πολυσυλλεκτικό και άρρηκτα συνδεδεμένο με την Χρύσα Σάμου, συνάδελφο και Σοχινή, η οποία μαζί με την επίσης συνάδελφο και Σοχινή, Φρόσω Βαρβάρα, τιμούν τη γενέθλιά γη με πρωτοβουλίες και δράσεις, που ξεπερνούν τα συνήθη, αλλά και τα «σύνορα». Ασχολούνται αμφότερες με το Καρναβάλι του Σοχού όλο το χρόνο, όπως και οι άνθρωποι που ζουν και αναπνέουν για το διονυσιακό έθιμο.
Το μυστικό της επιτυχίας
Μόνο παίρνοντας τον δρόμο της επιστροφής από το Σοχό και αφού θα έχετε περάσει αξέχαστα, θα συνειδητοποιήσετε ότι η ειδοποιός διαφορά της περιοχής αυτής είναι η απόλυτη σύμπνοια και η άψογη συνεργασία μεταξύ των κατοίκων. Μένουν ή όχι μόνιμα στο Σοχό, διαθέτουν ή όχι επαγγελματική σχέση με την περιοχή, ένα είναι το σίγουρο. Όλοι αγαπούν τον Σοχό και φροντίζουν από κοινού για την πρόοδο του τόπου και των ανθρώπων του.
«Λειτουργούμε σαν μια μεγάλη ομάδα· αν ο επισκέπτης φύγει ευχαριστημένος από τον Σοχό, αυτό είναι κέρδος για όλους μας», τονίζει στη «Θ» ο πρόεδρος των επαγγελματιών της περιοχής, Απόστολος Μισχόπουλος, εξηγώντας ότι οι προετοιμασίες για το Καρναβάλι ξεκινούν αρκετό καιρό πριν, ουσιαστικά αμέσως μετά τις γιορτές των Χριστουγέννων. «Η περίοδος αυτή είναι η “κορωνίδα” της χρονιάς για την τοπική μας οικονομία. Πρέπει να μεριμνήσουμε για την επάρκεια των πρώτων υλών, τη διαμόρφωση των χώρων μας και τον στολισμό του χωριού μας», αναφέρει. Σύμφωνα με τον κ. Μισχόπουλο, κάθε χρόνο τις ημέρες αυτές οι επαγγελματίες αισθάνονται οικοδεσπότες, που υποδέχονται φίλους στο «σπίτι» τους. «Όταν βλέπουμε τα σοκάκια μας γεμάτα κόσμο, όταν ακούμε τα κουδούνια να αντηχούν σε όλο το χωριό, νιώθουμε υπερηφάνεια για τον τόπο μας και την κληρονομιά μας», λέει χαρακτηριστικά.

Από σήμερα οι εκδηλώσεις
Για περισσότερες από δύο εβδομάδες, αρχής γενομένης από σήμερα, ο τόπος ζωντανεύει με ένα πολυσυλλεκτικό πρόγραμμα πολιτιστικών και λαογραφικών εκδηλώσεων, που θα περιλαμβάνουν μουσικές παραστάσεις, θεατρικά δρώμενα, παραδοσιακούς χορούς, εκθέσεις τέχνης, παιδικές δράσεις, γλέντια, έθιμα και το κορυφαίο δρώμενο των κουδουνοφόρων «Μέριου».
Απόψε στις 19:00 στο Δημοτικό Θέατρο της περιοχής, τα μέλη του Μουσικού Εργαστηρίου Σοχού, υπό τη διεύθυνση του χοράρχη Δημήτρη Κεχαγιά, παρουσιάζουν ένα μουσικό – μελωδικό ταξίδι, αφιερωμένο στον σπουδαίο Έλληνα μουσικοσυνθέτη, Γιώργο Ζαμπέτα.
Αύριο Κυριακή, από τις 10:30 αρχίζει η 1η Λευκή Ημέρα Εμπορίου & Παράδοσης, μια διοργάνωση που φέρει τη σφραγίδα του Συλλόγου Επαγγελματιών Σοχού, του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Θεσσαλονίκης και του Τοπικού Συμβουλίου. Στο πλαίσιο αυτό, πολιτιστικοί σύλλογοι από όλη τη χώρα αναμένεται ν’ ανταμώσουν στην περιοχή, για να γλεντήσουν με μουσική και χορό. Στους παρευρισκόμενους θα διανεμηθεί δωρεάν κρασί, ενώ έχουν προβλεφθεί και εκπαιδευτικές δράσεις για τα μικρά παιδιά. Τα εμπορικά καταστήματα θα είναι ανοιχτά από τις 10 το πρωί ως τις 3 μετά το μεσημέρι, ενώ παράλληλα οι επισκέπτες θα έχουν τη δυνατότητα να περιηγηθούν στο Λαογραφικό & Εκκλησιαστικό Μουσείο της περιοχής.
Το επόμενο Σάββατο, 14 Φεβρουαρίου, στις 19:00, «ανεβαίνει» στο Δημοτικό Θέατρο Σοχού η θεατρική παράσταση «Και στραβός και καλός… και γαμπρός», σε σενάριο και σκηνοθεσία του Γιάννη Μήττα, με τη συμμετοχή της Λαογραφικής Ομάδας Γυναικών Σοχού και κατοίκων – εθελοντών.
Την Κυριακή, 15 Φεβρουαρίου, στις 11:00 θα συναντηθούν στην κεντρική πλατεία του Σοχού πολιτιστικοί σύλλογοι της Μακεδονίας για να χορέψουν παραδοσιακά τραγούδια, υπό τη συνοδεία ζωντανής ορχήστρας.
Το πρόγραμμα συνεχίζεται την Παρασκευή 20 Φεβρουαρίου, με τα εγκαίνια έκθεσης έργων ζωγραφικής του Σοχινού καλλιτέχνη Στυλιανού Παπαδόπουλου, ενώ το Σάββατο (21/02) αρχίζει η κορύφωση των εκδηλώσεων. Στις 16:30 έχει προγραμματιστεί παιδικός αποκριάτικος χορός στην κεντρική πλατεία του Σοχού, ενώ μιάμιση ώρα αργότερα το κέφι θα ανέβει στα ύψη με παραδοσιακούς χορούς και μουσική. Στις 18:00 θα ακολουθήσει το έθιμο «Ρούμπα», με τη μεταφορά του νυφικού με ζουρνάδες και νταούλια, ενώ στις 20:00 θα πραγματοποιηθεί το άναμμα καθαρτήριων φωτιών, που θα σημάνει την έναρξη ενός μεγάλου γλεντιού στους δρόμους και τις πλατείες.
Την Κυριακή, 22 Φεβρουαρίου, στις 11:30 θα αρχίζουν οι παραδοσιακοί χοροί με τη συνοδεία της ορχήστρας Bronza Banda, ενώ δύο ώρες αργότερα θα ακολουθήσει ο «Γάμος της Αράπκας», μια παραδοσιακή παρωδία γάμου με δρώμενα σε διάφορα σημεία του χωριού, κεράσματα και μουσικές με χάλκινα, ζουρνάδες και νταούλια.
Την Καθαρά Δευτέρα στις 11:00 τοπικοί, αλλά και φιλοξενούμενοι σύλλογοι στο Σοχό, θα χορέψουν παραδοσιακά τραγούδια, ενώ λίγο αργότερα θα έχουν την ευκαιρία ν’ απολαύσουν πεντανόστιμη φασολάδα και διάφορα άλλα σαρακοστιανά εδέσματα. Στις 13:30 θα πραγματοποιηθεί το έθιμο της συγχώρεσης «Προστάβανι», ενώ θ’ ακολουθήσουν πολύ ενδιαφέροντα λαογραφικά δρώμενα («Αράπηδες», «Μπάμπιντεν») με τη συμμετοχή μαθητών και συλλόγων της περιοχής. Στις 15:00 θα γίνει η παρουσίαση των Κουδουνοφόρων «Μέριου», μια μοναδική στιγμή για τους κατοίκους, αλλά και τους επισκέπτες.
«Ο Σοχός δεν προσφέρει μόνο ένα θέαμα, προσφέρει μια εμπειρία αισθήσεων. Τις παραδοσιακές μας γεύσεις, τη μυρωδιά του δέρματος της στολής, τον ήχο των κουδουνιών που δονεί το έδαφος κάτω από τα πόδια σας. Σας περιμένουμε για να σας φιλοξενήσουμε με την καρδιά μας και να σας δείξουμε τι σημαίνει πραγματική σοχινή φιλοξενία και διασκέδαση», αναφέρει ο κ. Μισχόπουλος.

Μια …αλλιώτικη συνέντευξη Τύπου
Ακόμη και να φορέσουν κουδούνια κάλεσαν χθες η Χρύσα Σάμου και η Φρόσω Βαρβάρα τους δημοσιογράφους που έδωσαν το «παρών» σε ξενοδοχείο της Θεσσαλονίκης, στο πλαίσιο συνέντευξης Τύπου για το περίφημο Καρναβάλι του. Η ενημέρωση που διοργάνωσαν ήταν άκρως διαδραστική, ενώ όλοι οι παρευρισκόμενοι έδωσαν νέο ραντεβού στο… «μαγικό βουνό» – όπως η Ζυράννα Ζατέλη αποκαλεί στο μυθιστόρημα «Kαι με το φως του λύκου επανέρχονται» το όρος Βερτίσκος, στους πρόποδες του οποίου βρίσκεται σκαρφαλωμένος, σε υψόμετρο 600 μέτρων ο εξίσου μαγικός Σοχός.

Επισκέπτες από όλο τον κόσμο
Με ένα πλούσιο πρόγραμμα, σύμφυτο με την «από αιώνων άφθαρτη παράδοση» του τόπου, ξεκινούν και φέτος οι εκδηλώσεις της Αποκριάς, για τις οποίες θα ταξιδέψουν στο Σοχό επισκέπτες από κάθε γωνιά της Ελλάδας – από την Αθήνα μέχρι την Κρήτη. «Φυσικά, η Θεσσαλονίκη αποτελεί τη ‘‘δεξαμενή” των περισσότερων επισκεπτών λόγω εγγύτητας, αλλά δεχόμαστε κόσμο και από μακρινές περιοχές της χώρας. Τα τελευταία χρόνια, μάλιστα, βλέπουμε αυξημένο ενδιαφέρον από το εξωτερικό – Βαλκάνια, Ευρώπη, ακόμη και από την Αμερική – που έρχονται για να καταγράψουν αυτό το μοναδικό πολιτιστικό φαινόμενο», τονίζει ο κ. Μισχόπουλος.
Άλλωστε, το Καρναβάλι Σοχού είναι ενταγμένο στον Εθνικό Κατάλογο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO και χαρακτηρίζεται από τον μοναδικό ήχο των κουδουνιών, τα δέρματα μαύρου τράγου, τον ρυθμικό βηματισμό, το ερωτικό τραγούδι και φυσικά το κέρασμα. Πρόκειται για ένα τελετουργικό, από γενιά σε γενιά, χρέος τιμής στους προπάτορες και λόγο τιμής για την αυθεντική του συνέχεια στους επίγονους.
Ανοιχτή πρόσκληση από τη δήμαρχο Λαγκαδά
Νίκη Ανδρεάδου: «Όλες οι εκδηλώσεις συνιστούν μια ανοιχτή πρόσκληση όχι μόνο για τους δημότες, αλλά για όλους όσοι θέλουν να ζήσουν με χαρά και τιμώντας τις παραδόσεις μας τόσο την Αποκριά, όσο και την Καθαρά Δευτέρα. Εμείς ως δημοτική αρχή θα παραμείνουμε συνεπείς υποστηρικτές των πολιτιστικών συλλόγων μας και θεματοφύλακες της μακρόχρονης παράδοσής μας, επενδύοντας στον λαϊκό πολιτισμό, σε όσα κάνουν τον τόπο μας ξεχωριστό».
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Θεσσαλονίκη»