Μορφές, μοιάζουν να αναδύονται μέσα από το ίδιο τους το υλικό. Προτομές και ανθρώπινα σώματα, άλλοτε ολοκληρωμένα κι άλλοτε ημιτελή, ισορροπούν ανάμεσα στη γλυπτική μάζα και την αίσθηση της κίνησης, δημιουργώντας ένα παιχνίδι ανάμεσα στο «ζωντανό» και το άψυχο. Είναι η εικόνα που αντικρίζει ο περαστικός στην οδό Καρόλου Ντηλ, στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, όπου στις Βιτρίνες Τέχνης του ΟΤΕ φιλοξενείται η έκθεση «In Vitro: Από το Pixel στη Σμίλη», του γλύπτη και Επίκουρου Καθηγητή της Σχολής Καλών Τεχνών του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, Φίλιππου Καλαμάρα.
Η νέα θεματική ενότητα εστιάζει στην ανθρώπινη μορφή και στη σχέση της με τον χώρο και το υλικό, ενώ παράλληλα αναδεικνύει τη συνάντηση της παραδοσιακής γλυπτικής με τις σύγχρονες ψηφιακές τεχνολογίες. Τα έργα που εκτίθενται κινούνται ανάμεσα στη μνήμη, την εσωτερικότητα και τη διερεύνηση της σχέσης φυσικού και τεχνητού, δίνοντας έμφαση τόσο στη μορφή όσο και στη διαδικασία της δημιουργίας.
«Το πεδίο εικαστικής αναζήτησής μου περιστρέφεται κυρίως γύρω από την ανθρώπινη μορφή και τον όγκο που καταλαμβάνει είτε σαν σχέδιο είτε σαν μάζα μέσα στο χώρο, καθώς και την αίσθηση της υλικότητας του γλυπτού. Το βασικό μου πεδίο έρευνας τα τελευταία χρόνια αφορά τη συνέργεια μεταξύ των παραδοσιακών τεχνικών και των σύγχρονων ψηφιακών τεχνολογικών μέσων στη σύγχρονη καλλιτεχνική δημιουργία», επισημαίνει ο καλλιτέχνης και θεωρεί πολύ τυχερούς τους εικαστικούς καλλιτέχνες, γιατί μπορούν και αποτυπώνουν σε εικόνες ή σε τρισδιάστατα αντικείμενα τις σκέψεις, τα όνειρα και τους προβληματισμούς τους.
Στην πρώτη βιτρίνα, οι προτομές και τα κεφάλια παραπέμπουν σε μια σχεδόν κλασική φόρμα, χωρίς όμως να εγκλωβίζονται στον ρεαλισμό. Η σκόπιμη ατελής απόδοση και η έντονη υλικότητα δημιουργούν την αίσθηση μιας μορφής που βρίσκεται σε διαρκή μετάβαση. «Ο στόχος ήταν να υπάρχει μια αίσθηση αποσπασματικότητας, σαν τα έργα να βρίσκονται ανάμεσα στην ολοκλήρωση και την αποδόμηση, δημιουργώντας μια ένταση ανάμεσα στο “ζωντανό” και στο “αντικείμενο”», εξηγεί ο κ. Καλαμάρας.
Ξεχωριστή θέση κατέχει το κεντρικό έργο με τον ανθρώπινο κορμό, όπου η μορφή μοιάζει να παγιδεύεται και ταυτόχρονα να αναδύεται από την ύλη. Η χειρονομία και η ημιτελής επιφάνεια ενισχύουν την αίσθηση μιας ιδέας που βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη. «Πάντα με γοήτευαν τα “non finito” και σε αρκετά έργα μου έχω προσπαθήσει να ενσωματώσω αυτή την τεχνική για να δώσω έμφαση σε συγκεκριμένα συναισθήματα. Στο κεντρικό έργο, η ανθρώπινη μορφή παρουσιάζεται εγκλωβισμένη μέσα στο υλικό, σαν να αναδύεται από αυτό, ενώ η ημιτελής επιφάνεια δίνει την αίσθηση μιας ιδέας που εν δυνάμει θα υλοποιηθεί», σημειώνει ο γλύπτης.
Παράλληλα, οι παιδικές φιγούρες -εμπνευσμένες από τις κόρες του καλλιτέχνη- αποπνέουν μια ήρεμη, σχεδόν εύθραυστη ακινησία, λειτουργώντας ως «παγωμένες» στιγμές μνήμης. Η χρήση τρισδιάστατου εκτυπωτή πηλού αφήνει εμφανή ίχνη στην επιφάνεια, δημιουργώντας μια ενδιαφέρουσα αντίθεση ανάμεσα στη γαλήνη της μορφής και τη δυναμική της υφής. «Μου αρέσει να αποτυπώνω μια διάθεση ή ένα συναίσθημα, σαν να αποκρυσταλλώνεται η “τέλεια στιγμή” για να κρατήσει για πάντα. Οι παιδικές φιγούρες λειτουργούν ως αναμνήσεις, ως “παγωμένες” στιγμές, ενώ τα ίχνη του 3D εκτυπωτή δημιουργούν μια έντονη αντίθεση με τη γαλήνη που αποπνέουν», αναφέρει.
Συνολικά, η έκθεση αναδεικνύει τη διαρκή αναζήτηση του Φίλιππου Καλαμάρα γύρω από τη σχέση σώματος, ταυτότητας και συναισθήματος, ισορροπώντας ανάμεσα στην παράδοση της γλυπτικής και τις δυνατότητες της σύγχρονης τεχνολογίας. «Πιστεύω ότι οι καλλιτέχνες ανέκαθεν ενσωμάτωναν τις καινοτομίες της εποχής τους στην πρακτική τους, δοκιμάζοντας τα όρια των υλικών και των τεχνικών. Στη δουλειά μου προσπαθώ να εξερευνώ τη σχέση σώματος, ταυτότητας και συναισθήματος, ισορροπώντας ανάμεσα στην παράδοση και σε μια σύγχρονη, ψηφιακή προσέγγιση», υπογραμμίζει.
Την επιμέλεια στις Βιτρίνες Τέχνης του ΟΤΕ έχει ο Γιάννης Αργυριάδης.
Πηγή: ΑΠΕ ΜΠΕ
